ابراهيم عاملي ( موثق )
416
تفسير عاملي ( فارسي )
پيشوايان گفتهاند راست بشماريم و نشانه هاى يكتائى پروردگار خود را انكار نكنيم و مؤمن بشويم ، [ ولى اين آرزوها سودى ندارد چه ] آنچه 28 را زين پيش پنهان داشتند براىشان نمايان شده است و اگر برشان گردانند آنان بازگشت كنند بر آنچه جلوگيرشان شده بودند و البتّه كه به اين آرزو دروغگويند . سخن مفسّرين : « وَلا نُكَذِّبَ . . . وَنَكُونَ » 27 مجمع : حفص در هر دو كلمه با نصب قرائت كرده است ، و ابن عامر « نكون » با نصب قرائت كرده است ، و بقيّه ى قاريها هر دو را با رفع خواندهاند . « إِذْ وُقِفُوا عَلَى النَّارِ » 27 مجمع : در معنى اين جمله سه قول است : 1 - آنگاه كه آتش ديدند ، 2 - آنگاه كه آنها را روى آتش قرار دادند ، 3 - زجّاج گفته است : يعنى آنگاه كه آنها را وارد جهنّم كنند و خود اندازه ى گرفتارى خود را دريابند . « بَلْ بَدا لَهُمْ ما كانُوا يُخْفُونَ » 28 طبرى : يعنى آن روز آشكار خواهد شد آن كارهاى زشتى كه در دنيا به پنهان انجام ميكردند . مجمع : در معنى اين جمله اختلاف است : 1 - يعنى براى يك عدّه مردم نادانشان آشكار خواهد شد آنچه علماى آنها پوشيده مىداشتند و حقايق را براى آنها نمىگفتند و آشكار خواهد شد كه مردمى مغرض و بدخواه بودهاند . 2 - ابو روق گفته است : اعضاى بدنشان شهادت مىدهد آنچه را در پنهانى انجام داده است و براى آنها آشكار خواهد شد . 3 - زجاج گفته است يعنى حقايق عالم ديگر را كه پيشوايان كافران پنهان مىداشتند ، آن روز براى عموم آنها آشكار خواهد شد . 4 - مبرّد گفته است : يعنى آن روز آثار سوء كفر پنهانى آشكار خواهد شد . ابو الفتوح نوشته است : يعنى تمنّاى محال ايشان رها كن ، اين بگو كه پيدا شود ايشان را آنچه علماى آنها پوشيده مىداشتند و در او چند قول گفتند : يكى آنكه پيدا شود ايشان را آنچه از خود پوشيده مىداشتند ، و بر خود تلبيس